Αρθρογραφία Μελών

Τα πολιτικά γεγονότα στην Τουρκία μπορεί να επισπεύσουν ή και να παραπέμψουν εις τας Ελληνικός καλένδας την Ευρωπαϊκή της προοπτική

Του Χρήστου Θ. Μπότζιου, Πρέσβυ ε.τ., Μέλους του Δ.Σ. της Κ.Ι.Δ.: ΠΡΑΤΤΩ

Τα γεγονότα της πλατείας Ταξίμ στην Κωνσταντινούπολη αναμφίβολα σηματοδοτούν μια αλλαγή στη συμπεριφορά μεγάλου μέρους της τουρκικής κοινωνίας έναντι της κοσμικού τύπου ισλαμικής Κυβέρνησης του Ρετζέπ Ερντογάν. Τούρκοι και Δυτικοί αναλυτές συμπίπτουν στην διαπίστωση ότι τα σχέδια της Κυβέρνησης για ανάπλαση της γνωστής πλατείας ήταν απλώς η αφορμή για τις μαζικές λαϊκές κινητοποιήσεις που άρχισαν περί τα τέλη Μαΐου.

Τα πραγματικά όμως αίτια πρέπει να αναζητηθούν στις αντιδράσεις και το τέλος ανοχής έναντι της Κυβέρνησης και ιδιαίτερα του Πρωθυπουργού κ. Ερντογάν που μεθοδικά και σταδιακά ανήγαγαν τη θρησκεία ως βασικό άξονα του πολιτικό – ηθικού βίου της Τουρκίας κάτω από το ιδεολόγημα του νεοθωμανισμού.

Τα συμβαίνοντα στην Τουρκία προκαλούσαν ανέκαθεν το ενδιαφέρον της Ευρώπης και γενικότερα του δυτικού κόσμου. Οι λόγοι συνδέονται, κυρίως, με τη γεωπολιτική της θέση.

Η Τουρκία καταλαμβάνει ένα ευαίσθητο στρατηγικό χώρο μεταξύ Ανατολής και Δύσης. Είναι πολυάνθρωπος χώρα. Παρά το γεγονός ότι είναι μουσουλμανική, το πολίτευμα της είναι κοσμικού τύπου. Οι Τουρκικές Κυβερνήσεις από την εποχή του Κεμάλ Ατατούρκ ήσαν κατά κανόνα φιλοδυτικές και με δυτικό προσανατολισμό. Ο χαρισματικός Πρωθυπουργός κ. Ρετζέπ Ερντογάν με τη συνδρομή του Προέδρου της Δημοκρατίας κ. Γκιούλ και του θεωρητικού του νεοθωμανισμού Υπουργού Εξωτερικών καθηγητή κ. Ντοβρούτογλου, κατόρθωσαν να επικρατήσουν των στρατιωτικών, να ανυψώσουν την οικονομία, να βάλουν την Τουρκία σαν Λέσχη των (G 20), με συνεκτικό στοιχείο της κοινωνίας τη θρησκεία και το Οθωμανικό παρελθόν.

Η ανάδειξη της Τουρκίας, σε περιφερειακή δύναμη υποστηρίχθηκε από τη Δύση και ιδιαίτερα τις Η.Π.Α. Η όλη εξαιρετική υποδοχή που έτυχε ο Τούρκος Πρωθυπουργός κατά την πρόσφατη επίσκεψη του στην Ουάσινγκτον το επιβεβαιώνουν. Οι συζητήσεις που διεξήχθησαν με τους πιο αυστηρούς κανόνες της μυστικής διπλωματίας, κατέδειξαν όμως και τις διαφορετικές αντιλήψεις των δύο μερών ως προς ρόλο της Τουρκίας στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου και ευρύτερα.

Οι Η.Π.Α. ευνοούν την ανάδειξη της Τουρκίας σε περιφερειακή δύναμη υπό τον όρο ότι θα εξυπηρετεί τους στρατηγικούς στόχους της Ουάσιγκτον. Σε αντίθεση ο Ερντογάν διεκδίκησε ένα πιο αυτονομημένο ρόλο και σοβαρά ανταλλάγματα πολλά εκ των οποίων δεν συνέπιπταν με τα συμφέροντα των Η ΠΑ και του παραδοσιακού της συμμάχου, το Ισραήλ. Ανεξάρτητα πάντως από τις γεωπολιτικές θεωρήσεις ως προς το ρόλο της Τουρκίας ως περιφερειακής δύναμης, το ερώτημα που τίθεται είναι αν η ρευστή πολιτική κατάσταση, θα επηρεάσει την Ευρωπαϊκή της προοπτική. Η Τουρκία, ως γνωστόν, βρίσκεται στη φάση προενταξιακής διαδικασίας.

Πολλά όμως κεφάλαια παραμένουν ακόμη ανοιχτά. Από το 2005 που η σύνοδος κορυφής αποφάσισε την έναρξη των διαπραγματεύσεων για την ένταξη, την αισιοδοξία διαδέχεται η απαισιοδοξία και αντίθετα. Οι λόγοι που οδήγησαν σε αυτή την απόφαση ήταν βασικά γεωπολιτικοί. Βάρυνε η εκτίμηση ότι για τα στρατηγικά συμφέροντα της δύσης, είναι προτιμότερο μια Τουρκία εντός παρά εκτός της Ένωσης. Τα επιχειρήματα αυτά εξακολουθούν να ισχύουν και ίσως να έχουν ενισχυθεί από τις τελευταίες εξελίξεις. Οι υποστηρικτές της πλήρους ένταξης, κυρίως οι αγγλοσαξωνικής νοοτροπίας, πιθανόν να ζητήσουν την επίσπευση των διαπραγματευτικών διαδικασιών επικαλούμενοι φόβους διολίσθησης της Τουρκίας προς τον Ισλαμισμό.

Αντίστροφα μπορεί να ενισχυθούν και τα αντιεπιχειρήματα κατά της πλήρους ένταξης με το σκεπτικό ότι η Τουρκία, όπως καταδεικνύουν και οι τελευταίες εξελίξεις, θα είναι πάντοτε ένας άβολος «eneasy» κοινοτικός εταίρος. Αν υπερισχύσουν αυτές οι απόψεις τότε οι προοπτικές πλήρους ένταξης μπορεί να επιβραδυνθούν ή ακόμη να παραπεμφθούν εις τας ελληνικάς καλένδας. Προ ετών, οξυδερκής γερμανός Στρατηγός εξέφρασε, σε νατοϊκούς κύκλους αμφιβολίες για τη χρησιμότητα ένταξης της Τουρκίας στην Ε.Ε. Χαρακτήριζε ως σοβαρό στρατηγικό λάθος την επέκταση των ορίων της Ευρώπης μέχρι την Ανατολία. Την αντίθεση στην πλήρη ένταξη της Τουρκίας εξέφραζαν, αλλά από άλλης σκοπιάς, και επιφανείς εκπρόσωποι της Καθολικής Εκκλησίας. Ο Καρδινάλιος Josef Ratzinger ο μετέπειτα Πάπας Βενέδικτος ΙΣΤ’, σε εκκλησιαστικό Συνέδριο στην πόλη Veletti τον Σεπτέμβρη 2004, υποστήριζε ότι «η πλήρης ένταξη της Τουρκίας στην Ε.Ε. θα ήταν ένα μεγάλο λάθος». Θεμελίωνε δε αυτή τη θέση σε πολιτιστικό – θρησκευτική βάση.

Είναι πλέον από βέβαιο ότι το θέμα της πλήρους ένταξης της Τουρκίας θα απασχολήσει εκ νέου τις ξένες Καγκελαρίες. Ήδη έρχονται τα πρώτα μηνύματα από το Βερολίνο. Τα επιχειρήματα υπέρ ή κατά της πλήρους ένταξης θα συζητηθούν στο παρασκήνιο και ανάλογα των εξελίξεων και στο προσκήνιο. Η Ελληνική Πολιτεία αν και καθημαγμένη από την οικονομική κρίση, οφείλει να παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις και να προβάλλει, το στέρεο Ευρωπαϊκό – πολιτισμικό χαρακτήρα της χώρας μας όπως και τη γεωπολιτική αξία της στο μεσογειακό – βαλκανικό χώρο. Σε περίπτωση δε που επικρατήσουν θέσεις υπέρ της επίσπευσης των ενταξιακών διαδικασιών – μάλλον απίθανο υπό τας περιστάσεις – να αναθεωρήσει τη στάση απαιτώντας την πλήρη συμμόρφωση της Άγκυρας στις αρχές και αξίες της Ευρώπης και την έμπρακτη εγκατάλειψη των απειλών και των προκλήσεων κατά χώρας – μέλους.

Fb: Κίνηση Ιδεών και Δράσης Πράττω  Twitter: https://twitter.com/kinisipratto

Συζήτηση

Δεν υπάρχουν σχόλια.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

ΑΙΤΗΣΗ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΜΕΛΟΥΣ
Αρέσει σε %d bloggers: