Αρθρογραφία Μελών

Ελληνο-τουρκική συνάντηση κορυφής, ελπίδες και παγίδες

Του Χρήστου θ. Μπότζιου, Πρέσβη ε.τ.

Η πρόσφατη επίσκεψη εργασίας που πραγματοποίησε ο Έλληνας Πρωθυπουργός στη Τουρκία, δύσκολα θα μπορούσε να αποδοθεί μόνο σε επιθυμία των δύο πλευρών. Όπως συνάγεται και από τη διεθνή ειδησεογραφία, πρέπει να παρακινήθηκε και από άλλες δυνάμεις και διεθνείς παράγοντες όπως η Γερμανία, η Προεδρεία της Ε. Επιτροπής και ασφαλώς οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής.

Αναμφίβολα ο Έλληνας Πρωθυπουργός δεν θα ήθελε να υποληφθεί άλλων ευρωπαίων ηγετών που επισκέπτονται τελευταία τη γειτονική μας χώρα εν όψει μάλιστα και της επικείμενης συνόδου κορυφής Ε. Ένωσης-Τουρκίας με αντικείμενο την αντιμετώπιση του Προσφυγικού-Μεταναστευτικού. Λόγω του ανεπίσημου χαρακτήρα της επίσκεψης δεν εκδόθηκε στο τέλος των συνομιλιών, ως είθισται, κοινό Ανακοινωθέν. Για το περιεχόμενο αυτών και όσων αποφασίστηκαν, διαφωτιστική είναι η κοινή Συνέντευξη Τύπου που δόθηκε από τους δύο πολιτικούς ηγέτες κ.κ. Νταβούτογλου και Τσίπρα όπως και οι απαντήσεις στα ερωτήματα των Δημοσιογράφων που ακολούθησαν.

Ποιά οφέλη απεκόμισε η ελληνική πλευρά από τη συνάντηση; Προσδοκίες πολλές δεν πρέπει να υπήρχαν λόγω και του timing που πραγματοποιήθηκε η επίσκεψη. Ακόμη δεν έχει σχηματισθεί η νέα τουρκική κυβέρνηση ενώ η Τουρκία φαίνεται, μετά και τη θριαμβευτική εκλογική νίκη του κόμματος του κ Ερντογκάν, να τελεί υπό την επίδρασή της και την αντίληψη ότι χωρίς τη συνεργασία της Άγκυρας, έναντι μάλιστα ισχυρών ανταλλαγμάτων, δεν είναι δυνατή η αντιμετώπιση του Προσφυγικού.

Ως όφελος από την επίσκεψη θα μπορούσε να θεωρηθεί η θετική εντύπωση που σχηματίζεται στους πολίτες των δύο χωρών, αλλά και προς τα έξω, ότι οι δύο κυβερνήσεις επιθυμούν τη συνεργασία από την αντιπαράθεση που επιβεβαιώνεται και από το γεγονός ότι οι ελληνοτουρκικές σχέσεις επί κυβερνήσεων Ερντογκάν-Νταβούτογλου χωρίς να έχουν σημειώσει θεαματική βελτίωση, δεν έχουν όμως και χειροτερεύσει.

Δεν μπορεί ωστόσο να αγνοηθεί το γεγονός ότι καθ ον χρόνο ο κ. Τσίπρας βρισκόταν στη Τουρκία σημειώνονταν αθρόες παραβιάσεις του ελληνικού εναέριου χώρου που ίσως συμπέσανε με τη κατάρριψη του ρωσικού πολεμικού αεροσκάφους επειδή παραβιάστηκε, κατά την Άγκυρα, ο τουρκικός εναέριος χώρος.

Συγκρατούνται και οι συγκρίσεις που έκανε ο Ρώσος Υπουργός των Εξωτερικών κ. Λαβρόφ, σχολιάζοντας τους ισχυρισμούς της Άγκυρας για παραβίαση του εναερίου τους χώρου, που πρέπει να τύχουν της κατάλληλης εκμετάλλευσης από την ελληνική Διπλωματία. Στο πνεύμα της κοινής επιθυμίας για συνεργασία, ανακοινώθηκε η σύγκλιση, αρχές του προσεχούς Φλεβάρη, της 4ης Συνόδου του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας Ελλάδας-Τουρκίας μία διαδικασία που δρομολογήθηκε το 2013.

Το Ανώτατο Συμβούλιο είναι ένα είδος Διπλωματικού Pass Partout που συζητούνται θέματα «Χαμηλής Πολιτικής» όπως η ανάπτυξη της συνεργασίας σε τομείς όπως ο τουρισμός, ενέργεια, εμπόριο, οικονομία και μεταφορές. Ασφαλώς, παρέχεται η ευκαιρία να συζητηθούν και οι «προβληματικές», όπως τις χαρακτήρισε ο κ. Νταβούτογλου σχέσεις, που συνήθως διεξάγονται σε επίπεδο πολιτικών αρχηγών και των στενών συνεργατών τους.

Ο τούρκος Πρωθυπουργός αναφέρθηκε και στις διερευνητικές συνομιλίες (exploratory talks) που χρονολογούνται από πολλών ετών xωρίς όμως να έχουν παράξει απτά αποτελέσματα. Μάλλον έχουν ατονήσει. Συνομιλητής από ελληνικής πλευράς είναι ο Πρέσβης ε.τ. κ. Παύλος Αποστολίδης ο οποίος διετέλεσε και Διοικητής της Εθνικής Υπηρεσίας Πληροφοριών (ΕΥΠ).

Μεγάλη έκταση δόθηκε από τα ελληνικά και κυπριακά ΜΜΕ, στις θέσεις που εξέφρασε ο έλληνας Πρωθυπουργός ότι η Ελλάδα είναι θετική στη ευρωπαϊκή προοπτική της Τουρκίας και στο άνοιγμα των τριών Κεφαλαίων των προενταξιακών συνομιλιών που έχει μπλοκάρει η Κύπρος. Το θέμα μάλλον μεγαλοποιήθηκε. Όπως συμπλήρωσε, το να ανοίξει ένα Κεφάλαιο δεν συνεπάγεται ,ούτε προεξοφλείται, και το κλείσιμό του.

Η τελική ένταξη της Τουρκίας στην Ε. Ένωση η όχι, θα εξαρτηθεί από πολλούς παράγοντες και σήμερα είναι αμφίβολο αν το επιθυμεί και η ίδια η Τουρκία. Με εξαίρεση λίγες χώρες του ευρωπαϊκού βορρά και τη Μ. Βρετανία, η πλειοψηφία των χωρών-μελών προβληματίζονται ζωηρά αν μια Τουρκία των 70 εκατομμυρίων κατοίκων και με μία σημερινή κυβέρνηση που ευνοεί τον Ισλαμισμό, θα ήθελαν να καταστεί πλήρες μέλος.

Στα πλέον αμφιλεγόμενα σημεία της επίσκεψης του έλληνα Πρωθυπουργού, είναι η απόφαση διαμόρφωσης Επιτροπών σε επίπεδο Υπουργείων Εξωτερικών, Μετανάστευσης και Προστασίας του Πολίτη, για την αντιμετώπιση του Μεταναστευτικού. Δεν διευκρινίζεται ποία θα είναι τα καθήκοντα και οι αρμοδιότητες των Επιτροπών, πως θα συνεργάζονται και που θα συνέρχονται.

Ο προβληματισμός επικεντρώνεται στην άμεση εμπλοκή των Υπουργείων Εξωτερικών που δεν είναι <τεχνικά> Υπουργεία όπως τα δύο άλλα. Η συμμετοχή και εμπλοκή του ΥΠΕΞ μπορεί να ερμηνευθεί σε μετατόπιση αντιμετώπισης του Μεταναστευτικού, από το ευρωπαϊκό πλαίσιο σε διμερές με επιδιαιτητή το Βερολίνο όπως, διακαώς, επιδιώκει η κα Μέρκελ. Η υποψία αυτή ενισχύεται και από το γεγονός της αναγγελθείσης τριμερούς ελληνο-τουρκο-γερμανικής συνάντησης κορυφής που τα τελευταία γεγονότα ίσως τη καθυστερήσουν. Η ρώσο-τουρκική κρίση εκτιμάται ότι αναβαθμίζει τη γεωπολιτική σημασία της Ελλάδος σε μία όμως πολύ εύθραυστη περιοχή και πολύ περίεργη εποχή.

Συζήτηση

Δεν υπάρχουν σχόλια.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

ΑΙΤΗΣΗ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΜΕΛΟΥΣ
Αρέσει σε %d bloggers: