ΜΜΕ

Ελλάδα-Τουρκία: Τι εμποδίζει μία καλή γειτονία;

Του Χρήστου Θ. Μπότζιου, Πρέσβη ετ.

Λίγες ελληνικές κυβερνήσεις είχαν τόσες πολλές επαφές και σε τόσο μικρό χρονικό διάστημα, με την ηγεσία της γείτονος χώρας, όσο η σημερινή. Ορισμένες από τις συναντήσεις και μάλιστα σε ανώτατο πολιτικό επίπεδο όπως πχ το Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας Ελλάδος-Τουρκίας όπως και των Υπουργών Εξωτερικών, ήταν προγραμματισμένες ενώ άλλες έγιναν στα πλαίσια ευρύτερων συναντήσεων της Ε.Ενωσης, ΝΑΤΟ ή άλλων Διεθνών Οργανισμών.

Μεταξύ των τελευταίων ήταν και η πρόσφατη Παγκόσμια Σύνοδος της Κωνσταντινούπολης (23 Μαΐου 16) που προκλήθηκε από τον ΟΗΕ με αντικείμενο την Ανθρωπιστική κρίση. Στο περιθώριο των εργασιών υπήρξε και κατ΄ ιδίαν συνάντηση μεταξύ του Πρωθυπουργού κ. Α. Τσίπρα με το Τούρκο Πρόεδρο κ. Ταγίπ Ερντογκάν. Όπως είθισται δεν εξεδόθη Κοινό Ανακοινωθέν. Μόνο φειδωλές εκατέρωθεν δηλώσεις. Εικάζεται ότι εκτός από τη πορεία των διμερών σχέσεων, θα συζητήθηκε το Κυπριακό και ο Έλληνας Πρωθυπουργός να έθεσε, ευθέως, και το θέμα των τελευταίων παραβιάσεων του εναερίου και θαλασσίου χώρου στο Αιγαίο. Είναι βέβαιο ότι θα τόνισε ότι τα επεισόδια αυτά επιδρούν δυσμενώς στην ανάπτυξη των διμερών σχέσεων και διαιωνίζουν το κλίμα αντιπαλότητας μεταξύ των δύο λαών.

Δεν έγινε γνωστό ποιες ήταν οι αντιδράσεις του Τούρκου Προέδρου ούτε επίσης, στο διάβημα της ελληνικής Πρεσβείας στην Άγκυρα για το ίδιο θέμα στο τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών. Ανάλογα διαβήματα έγιναν και στο ΝΑΤΟ και Ε.Ενωση όπως και σε Πρωτεύουσες χωρών με διεθνή επιρροή. Η πλέον θετική αντίδραση προήλθε από τη Ρωσία. Στο ενημερωτικό διάβημα που προέβη ο τότε Επιτετραμένος της Ελλάδος στη Μόσχα Πρεσβευτής κ. Γεράσιμος Ντάβαρης, ακολούθησε επίσημη ανακοίνωση του Ρωσικού Υπουργείου Εξωτερικών, υποστηρικτική των ελληνικών θέσεων.

Διαφοροποιημένη, σε σύγκριση με το παρελθόν ήταν, συμφώνα με αξιόπιστες πηγές, και η αντίδραση του State Departmant το οποίο εξέφρασε τις ανησυχίες του για τη τουρκική συμπεριφορά. Είναι συγκυριακές αυτές οι αμερικανικές αντιδράσεις ή εκφράζουν πραγματικό προβληματισμό για τη συμπεριφορά της Τουρκίας υπό την ηγεσία Ερντογκάν που πολλοί το χαρακτηρίζουν ως απρόβλεπτο;

Κανείς δεν αμφισβητεί ότι ο Τούρκος Πρόεδρος είναι ένας χαρισματικός ηγέτης και άδικα θα τον χαρακτήριζε κανείς ως συνειδητά «ταραχοποιό» της περιοχής. Είναι, επίσης, πολύ δύσκολο να πιστέψει κανείς ότι επιθυμεί πρόκληση έντασης στις ελληνοτουρκικές σχέσεις. Άλλωστε επί των ημερών του είτε ως Πρωθυπουργού είτε τώρα ως Προέδρου της Δημοκρατίας, δεν καταγράφονται ιδιαίτερα κρίσιμα επεισόδια στις ελληνο-τουρκικές σχέσεις.

Πώς ερμηνεύονται τότε οι πρόσφατες τουρκικές παραβιάσεις στο Αιγαίο; Μία εκδοχή είναι ότι πιθανό εξυπηρετούν εσωτερικές σκοπιμότητες προκειμένου ο Ερντογκάν να προσεταιρισθεί ακραία εθνικιστικά κόμματα ή ομάδες και να τύχει της συνδρομής των στις επιδιώξεις του να καταστήσει τη Τουρκία Προεδρική Δημοκρατία με πρώτο, ασφαλώς, υπερεξουσιακό Πρόεδρο τον ίδιο. Να προήλθαν οι παραβιάσεις από ανεξέλεγκτες από τη κυβέρνηση Δυνάμεις, συγκεντρώνει πολύ λίγες πιθανότητες. Όποια όμως και να είναι η αλήθεια οι παραβιάσεις συνιστούν διεθνή παραβατικότητα και επενεργούν αρνητικά στην ανάπτυξη των σχέσεων με την Ελλάδα και κατ επέκταση με την Ε.Ενωση.

Πρέπει να γίνει αντιληπτό από τις πολιτικές και άλλες δυνάμεις της γείτονος χώρας ότι με τις παραβιάσεις δεν ανατρέπεται ούτε αλλάζει το STATUS QUO στο Αιγαίο. Τι συντελεί και τι προκαλεί τη τουρκική παραβατικότητα στο Αιγαίο όπως και στην έγερση μειονοτικού θέματος στη ελληνική Θράκη; Πολύ πιθανό να είναι αποτέλεσμα εσωτερικής ανασφάλειας και έλλειψης πραγματικής Δημοκρατίας στη γείτονα χώρα. Εσωτερικά η Τουρκία εκτός του Κουρδικού ζητήματος που δημιουργεί προβλήματα συνοχής του κράτους αφού πρόκειται για μία εθνική μειονότητα που εγγίζει τα είκοσι εκατομμύρια, παρουσιάζει και μία πολιτισμική ανομοιογένεια. Από τη μια μεριά υπάρχει ένα σεβαστό μέρος δυτικότροπου πληθυσμού-επιχειρηματίες, επιστήμονες, διανοούμενοι- και από την άλλη οι πληθυσμοί της Ανατολίας προσδεδεμένοι στις ισλαμικές παραδόσεις και νοοτροπία.

Η σημερινή πολιτική ηγεσία προσπαθεί να ισορροπήσει μεταξύ των δυο αυτών πραγματικότητων χωρίς, όπως φαίνεται να έχει καταλήξει σε τελικές επιλογές. Λαμβάνοντας υπόψη αυτή τη πραγματικότητα, μπορεί να αναπτυχθούν σχέσεις καλής γειτονίας με την Ελλάδα; Ασφαλώς ναι αν γίνει κατανοητό ότι μία τέτοια εξέλιξη θα ωφελούσε και τις δύο χώρες όπως και την ευρωπαϊκή προοπτική της Τουρκίας η οποία, δεν πρέπει να τρέφονται αυταπάτες, περνάει μέσω Ελλάδος.

Από ετών έχουν δρομολογηθεί διαδικασίες αλληλοκατανόησης και ειρηνικής επίλυσης των διαφορών με Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης (ΜΟΕ).Οι μόνες επαφές που παραμένουν εκτός είναι εκείνες σε κοινοβουλευτικό επίπεδο. Δικαίως η ελληνική πλευρά το αρνείται λόγω της γνωστής απόφασης του τουρκικού Κοινοβουλίου για CASUS BELLI αν η Ελλάδα επεξέτεινε τα χωρικά της ύδατα, πέραν των έξι ναυτικών μιλίων.

Η Ελλάδα, σε αντίθεση με τη Τουρκία, είναι νησιωτική χώρα και η γεωγραφία δεν μπορεί να αλλάξει. Στο πνεύμα αυτό είχε αποφανεί και το Διεθνές Δικαστήριο στη γνωστή διαφορά μεταξύ Γαλλίας και Καναδά για τα νησιά Saint Michelon. Υπάρχει, τελικά, ελπίδα να αναπτυχθούν σχέσεις καλής γειτονίας μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας; Η απάντηση είναι ναι αν βασισθούν σε ειλικρινείς διαθέσεις και προπάντων στο σεβασμό της διεθνούς νομιμότητας.

Συζήτηση

Δεν υπάρχουν σχόλια.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

ΑΙΤΗΣΗ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΜΕΛΟΥΣ
Αρέσει σε %d bloggers: