Αρθρογραφία Μελών

Το «Τσάμικο» αυτοεγκλωβίζει την Αλβανική Κυβέρνηση και εξάπτει τον αλβανικό εθνικισμό. Ισχυρές οι ελληνικές θέσεις

 

Του Χρήστου Θ.Μπότζιου, Πρέσβη ε.τ

Τελικά έπρεπε να διακόψει την επίσκεψή του στην Αλβανία ο Υπουργός των Εξωτερικών κ. Νίκος Κοτζιάς, όπως είχε πράξει προ ετών ο τότε Πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας Κάρολος Παπούλιας εξαιτίας της σκηνοθετημένης διαμαρτυρίας Οργάνωσης των Τσάμηδων; Ακόμη περισσότερο που ο Πρωθυπουργός Ράμα είχε παρευρεθεί σε εκδήλωση τους και είχε υποστηρίξει τις θέσεις των Τσάμηδων δύο μόλις ημέρες πριν την επίσκεψη του Έλληνα Υπουργού.

Είμαι της άποψης ότι ορθώς ενήργησε ο κ. Κοτζιάς να μη διακόψει την επίσκεψή αποδεικνύοντας ότι δεν φοβάται την πρόκληση και κυρίως να δηλώσει ενώπιον της αλβανικής πολιτικής ηγεσίας και του αλβανικού λαού ότι για την Ελλάδα θέμα Τσάμηδων δεν υφίσταται. Άλλωστε οι σχέσεις μεταξύ Κρατών συμπεριλαμβάνουν και συγκρούσεις. Τελικά ποιοι είναι αυτοί οι «Τσάμηδες» ή θέμα «Τσάμηδων» που οι περισσότεροι Έλληνες φαίνεται να το αγνοούν ή το αντιμετωπίζουν με ιλαρότητα;

Σε γενικές γραμμές πρόκειται για ένα αλβανόφωνο ή για το ακριβέστερο αρβανιτόφωνο πληθυσμό που ζούσε μέχρι τα τέλη του Β΄Παγκόσμιου πολέμου στη Θεσπρωτία κυρίως στη πόλη της Παραμυθιάς και τη γύρω περιοχή. Το πιθανότερο, επρόκειτο για οικογένειες εξισλαμισθέντων γεγονός που ενισχύεται και από το γεγονός ότι είχαν συγγενικές σχέσεις με χριστιανικές οικογένειες και πολλά κοινά ήθη και έθιμα.

Σε κάθε περίπτωση επρόκειτο για υπολείμματα της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας όταν η διακίνηση φυλών και πληθυσμών ήταν ελεύθερη σε όλη τη Βαλκανική χερσόνησο. Με την απελευθέρωση της Ηπείρου (1912-13), από τον Οθωμανικό ζυγό παρέμειναν στη Θεσπρωτία ως Έλληνες υπήκοοι και όχι ως αναγνωρισμένη μειονότητα. Η συμβίωση με το ελληνικό χριστιανικό στοιχείο ήταν ειρηνική.

Με τη Συνθήκη της Λωζάννης (1923) που τερμάτισε τους ελληνο-τουρκικούς πολέμους, οι Τσάμηδες συμπεριλήφθηκαν στους αναγκαστικά ανταλλάξιμους πληθυσμούς ως τουρκικός πληθυσμός. Η ανταλλαγή δεν έγινε αυτομάτως. Στο μεταξύ στην Ιταλία είχε, από το 1923, εγκαθιδρυθεί το φασιστικό καθεστώς του Μουσολίνι που έχοντας βλέψεις να προσαρτήσει την Αλβανία, όπως και έπραξε αργότερα, παρέσχε διπλωματική στήριξη στην Αλβανία η οποία ζήτησε να εξαιρεθούν της αναγκαστικής ανταλλαγής οι Τσάμηδες επειδή επρόκειτο, όπως υποστήριζε, περί Αλβανών και όχι Τούρκων. Το θέμα απασχόλησε τη τότε ΚτΕ που απέστειλε ειδική επιτροπή να εξετάσει το θέμα. Η Επιτροπή με εκθεσή της ανέφερε ότι οι Τσάμηδες δεν είχαν καμία εθνική συνείδηση. Απλά αυτοχαρακτηρίζονταν ως Μουσουλμάνοι. Το θέμα ελύθη επί καθεστώτος Πάγκαλου ο οποίος, μετά από ένα ταξίδι στη Μουσολίνεια Ρώμη, αποδέχθηκε την εξαίρεση της αναγκαστικής ανταλλαγής και οι Τσάμηδες παρέμειναν στη Θεσπρωτία.

Λίγα χρόνια πριν τη κήρυξη του πολέμου της φασιστικής Ιταλίας κατά της Ελλάδος, ο Μουσολίνι φρόντισε να μυήσει και να δημιουργήσει μυστικές συνωμοτικές οργανώσεις Τσάμηδων υποσχόμενος την αυτονόμηση της Θεσπρωτίας και τη προσάρτησή της στην Αλβανία. Με την ιταλική εισβολή οι Τσάμηδες συντάχθηκαν με τον εχθρό και το ίδιο έπραξαν στη συνέχεια όταν οι γερμανοί διαδέχθηκαν τους ιταλούς εισβολείς.

Τα χρόνια αυτά διαπράχθηκαν από τους Τσάμηδες εκατοντάδες εγκλήματα σε βάρος των ελλήνων συμπολιτών τους ενώ στη πόλη της Παραμυθιάς αντικατέστησαν τις νόμιμες δημοτικές αρχές με δική τους διοίκηση. Με την υποχώρηση των γερμανικών στρατευμάτων, οι Τσάμηδες επιδόθηκαν σε φρικαλεότητες εναντίον του ελληνικού στοιχείου με αποκορύφωμα την εκτέλεση (1944) 49 προκρίτων της Παραμυθιάς. Ο Ναπολέων Ζέρβας αρχηγός του ΕΔΕΣ προελαύνοντας και καταδιώκοντας τους υποχωρούντες γερμανούς, συνέλαβε αρκετούς από τους συνεργάτες των Ιταλών και Γερμανών που είχαν διαπράξει εγκλήματα σε βάρος των ελλήνων τους οποίους μετά σχετικές καταδικαστικές αποφάσεις, εκτέλεσε.

Άκρως αποκαλυπτικό για τα γεγονότα της περιόδου αυτής είναι το βιβλίο του Συγγραφέα και αυτόπτη μάρτυρα των γεγονότων Βασίλη Κραψίτη στο βιβλίο του «Η ιστορική αλήθεια για τους αλβανοτσάμηδες της Θεσπρωτίας». Προ των μεγάλων ευθυνών που έφεραν για τη συμπεριφορά τους κατά τη διάρκεια της ιταλογερμανικής κατοχής, οι ταγοί των Τσάμηδων προκάλεσαν την ομαδική, οικειοθελή εγκατάλειψη των προγονικών εστιών τους με κατεύθυνση την Αλβανία. Στρατοπέδευσαν προσωρινά εκείθεν του ποταμού Καλαμά και ζήτησαν τη παρέμβαση της ΚτΕ για να επιστρέψουν στις εστίες τους.

Μια Διεθνής Επιτροπή που επελήφθη του θέματος, κατέληξε ότι δεν μπορούσε να εγγυηθεί την ασφαλή επιστροφή επειδή κατά τα χρόνια που προηγήθηκαν είχαν διαπραχθεί πολλά εγκλήματα και δημιουργηθεί καταστάσεις που καθιστούσαν τη συμβίωση με το ελληνικό χριστιανικό στοιχείο άκρως επισφαλές. Μετά τη σαφή αυτή τοποθέτηση της Ερευνητικής Επιτροπής της Κ.τ.Ε που ενοχοποιούσε τους Τσάμηδες, ανεχώρησαν οικειοθελώς προς Αλβανία. Εκεί δεν έτυχαν καλλίτερης υποδοχής.

Το καθεστώς Χότζα που στο μεταξύ είχε εγκαθιδρυθεί τιμώρησε αυστηρά τους συνεργάτες των Ιταλών και Γερμανών και κατένειμε τους Τσάμηδες σε διάφορα σημεία της Αλβανίας κυρίως στη κεντρική και Νότια. Ο Χότζα δεν έθιξε ούτε ήγειρε σε διμερές ή διεθνές επίπεδο ποτέ θέμα Τσάμηδων.

Μετακομουνιστικώς, θέμα «Τσάμηδων» τέθηκε για πρώτη φορά κατά την επίσκεψη που πραγματοποίησε στα Τίρανα (1991) ο τότε Πρωθυπουργός Κων/νος Μητσοτάκης στην οποία ο γράφων έχει προσωπική εμπειρία. Κατά γενική εκτίμηση δεν ήταν σχεδιασμένη από αλβανικής πλευράς. Ήταν μία αυθόρμητη αντίδραση από τον Αλβανό ΥΠΕΞ Μαλίλε σε μαξιμαλίστικες αξιώσεις της ελληνικής Αντιπροσωπείας που ζήτησε να απογραφεί ο ελληνισμός στην Αλβανία και πέραν της αναγνωρισμένης μειονοτικής περιοχής.

Αντιδρώντας ο αλβανός αξιωματούχος έθεσε θέμα εκδίωξης των Τσάμηδων από τη Θεσπρωτία όπως και αλβανικής μειονότητας στην Ελλάδα! Με κομψότερο θέμα αλλά εκτός των επισήμων συνομιλιών, το θέμα των Τσάμηδων επανήλθε, ένα χρόνο μετά ,στην Υπουργική συνάντηση της Κέρκυρας που προκάλεσε την άμεση αντίδραση του τότε έλληνα ΥΠΕΞ κ Αντώνη Σαμαρά ο οποίος χαρακτήρισε το θέμα ανύπαρκτο.

Από τη πρώτη στιγμή κατέστη φανερό ότι οι αλβανικές κυβερνήσεις και πολιτικές δυνάμεις θα αυτοεγκλωβίζονταν και θα συντηρούσαν το θέμα των Τσάμηδων ως αντιστάθμισμα στο νόμιμο ελληνικό ενδιαφέρον για το σεβασμό των δικαιωμάτων της αναγνωρισμένης βάσει διεθνών κειμένων της ελληνικής μειονότητος στη Β.Ηπειρο ή Ν.Αλβανία για τους αλβανούς.

Συχνά χρησιμοποιείται ο όρος «εκδίωξης» των τσάμηδων. Βάσει ποίων στοιχείων; Η προδοτική στάση τους έναντι της Ελλάδος της οποίας ήταν πολίτες όπως και η σύμπραξη με τον εχθρό, αποσιωπούνται.

Στις ΗΠΑ, ακόμη και σήμερα απελαύνεται ή εκδίδεται ο αμερικανός πολίτης αν θεμελιώνονται κατηγορίες ότι συνέπραξε με τους Ναζί και συμμετείχε στη εξολόθρευση των Εβραίων. Κατανοητό ότι ο αλβανικός λαός μετά τη αποσκίρτηση του Κοσσόβου από τη Σερβία και την αυτοδιακήρυξη της ανεξαρτησίας, να διακατέχεται από εθνικιστικές εξάρσεις. Ο μεγαλοιδεατισμός, όμως, βλάπτει.

Η ελληνική διπλωματία οφείλει, εφόσον τα Τίρανα εξακολουθήσουν να υποθάλπουν και να υποστηρίζουν τις οργανώσεις των τσάμηδων, ή να εγείρουν θέμα επιστροφής, αναγνώρισης «Γενοκτονίας» και άλλες απαιτήσεις, να επανεξετάσουν και να αλλάξει άμεσα η ελληνική στάση σε ότι αφορά α) το θέμα του Κοσσόβου που ορισμένοι κύκλοι εισηγούνται την αναγνώριση, και β) τη στάση μας στην Ε.Ενωση έναντι της ευρωπαϊκής προοπτικής της Αλβανίας. Για το σύνολο δε των διμερών σχέσεων, να εφαρμόζεται αυστηρά η αρχή του DO UT DES.

Συζήτηση

Δεν υπάρχουν σχόλια.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

ΑΙΤΗΣΗ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΜΕΛΟΥΣ
Αρέσει σε %d bloggers: