Αρθρογραφία Μελών

Δίκαιες οι αντιδράσεις των Ελλήνων για ονομασία της ΠΓΔΜ με αναφορά στην εξέγερση του Ιλιντεν.

Του Χρήστου.Θ.Μπότζιου
Πρέσβη ε.τ.                                                                                                                                                            
Στον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη, εχέφρονα πολιτικό και Πρωθυπουργό της Ελλάδας από το 1990 έως 1993, αποδίδεται η φράση ότι «σε δέκα χρόνια από τώρα κανένας δεν θα θυμάται το όνομα Μακεδονία». Η φράση αυτή από πολλούς ερμηνεύτηκε ως ένδειξη ότι ο Κ. Μητσοτάκης  δεν απέδιδε ιδιαίτερη σημασία αν στην ονομασία της γειτονικής χώρας περιλαμβανότανε και το «Μακεδονία» αλλά στην ουσία του θέματος, δηλαδή την εύρεση λύσης που θα εξασφάλιζε την σταθερότητα και την ανάπτυξη φιλικών σχέσεων μεταξύ των δύο χωρών. Από τις κατοπινές εξελίξεις αποδείχθηκε ότι ο οξυδερκής αυτός πολιτικός  έπεσε έξω στις εκτιμήσεις του αν κρίνουμε και από τις αντιδράσεις που έχουν σημειωθεί και εξακολουθούν να σημειώνονται συνεχώς με συλλαλητήρια, συγκεντρώσεις διαμαρτυρίας  και άλλες συναφείς εκδηλώσεις. Οι αντιδράσεις γύρω από το θέμα της ονομασίας  αναζωπυρώθηκαν τελευταία μετά από δημοσιεύματα και δηλώσεις ότι κατά την πρόσφατη συνάντηση των Πρωθυπουργών Ελλάδας και ΠΓΔΜ στην Σόφια στα πλαίσια της συνόδου Ε.Ε και των χωρών των Δυτικών Βαλκανίων,από τον Σκοπιανό Πρωθυπουργό κ.Ζάεφ προτάθηκε νέα ονομασία η  «Ilindeska Makedonija» ή Δημοκρατία του Ίλιντέν γεγονός που επιβεβαιώθηκε και από τον έλληνα Πρωθυπουργό. Το γεγονός πυροδότησε αμέσως σωρεία δηλώσεων και αντιδράσεων  σε πολιτικό επίπεδο και συναφή δημοσιεύματα  άλλα αντικειμενικά και ψύχραιμα και άλλα επιφανειακά ή κινούμενα από αντιπολιτευτική διάθεση. Ένα από τα επιχειρήματα που προβλήθηκε υπέρ αυτής της ονομασίας ήταν ότι θα γινόταν αποδεκτή από την αντιπολίτευση της ΠΓΔΜ η οποία, με προεξάρχοντα τον πρώην Πρωθυπουργό Νίκολα Γκρουέφσκι, διέπεται από ακραία εθνικιστικά φρονήματα. Το επιχείρημα-αν όντως η ονομασία αυτή προτάθηκε επίσημα ή την υπαινίχθη ο κ.Ζάεφ- είναι παντελώς έωλο. Γιατί το πρόβλημα δεν είναι να πεισθεί ή όχι η αντιπολίτευση της χώρας του αλλά οι υπεύθυνοι φορείς και ο λαός της άλλης πλευράς, εν προκειμένω της Ελλάδας. Όπως αποδείχθηκε με  τις άμεσες αντιδράσεις που σημειώθηκαν, η μεγίστη πλειοψηφία  του ελληνικού λαού και του πολιτικού κόσμου είναι αντίθετη σε μία ονομασία η οποία αναφέρεται σε γεγονός που αποτελεί ληξιαρχική πράξη γέννησης του αλυτρωτισμού των Σλαβομακεδόνων. Το Ιλιντεν δεν είναι μια γεωγραφική τοποθεσία αλλά θρησκευτική εορταστική επέτειος αφιερωμένη στον Προφήτη Ηλία που συνέπιπτε με την εξέγερση  το 1903 των Σλαβομακεδόνων και Σλαβόφωνων  κατά της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας που συνοδευότανε και από εδαφικές διεκδικήσεις στις οποίες συμπεριλαμβανότανε και το σύνολο, σχεδόν, της ελληνικής Μακεδονίας. Είναι δυνατό να γίνει αποδεκτή προς συζήτηση μια τέτοια ονομασία;  Στο θέμα και στον θόρυβο που δημιουργήθηκε και στις αντιδράσεις που σημειώθηκαν γύρω από την «Μακεδονία του Ιλιντεν», οριστικό τέλος δόθηκε από τον κυβερνητικό εκπρόσωπο ο οποίος με δηλώσεις του την περασμένη Δευτέρα, ενέταξε την αναζήτηση λύσης εντός των πλαισίων των γνωστών πέντε ονομασιών που είχε προτείνει ο προσωπικός απεσταλμένος του Γ.Γ των Ην. Εθνών αμερικανός διπλωμάτης Μάθιους Νίμιτς. Ασφαλώς οι συνομιλίες και διαπραγματεύσεις συνεχίζονται σε επίπεδο Υπουργών των Εξωτερικών των δύο χωρών που από τη φύση τους είναι εμπιστευτικές και δεν μπορούν να δημοσιοποιηθούν. Ανεξάρτητα πάντως της έκβασής των, κρίνεται σκόπιμο να επισημανθούν τα παρακάτω στοιχεία που συνδέονται  με το πρόβλημα της ονομασίας. Συγκεκριμένα. Α ) αν τα κράτη μπορεί να επιλέγουν ονομασίες της αρεσκείας των και κατά το δοκούν, Β ) τι καταγράφει η διεθνής πρακτική  Γ ) αν  σημειώνονται εξωτερικές επεμβάσεις ή ασκούνται πιέσεις ιδιαίτερα προς την Ελλάδα και σε τι αποσκοπούν. Σε ότι αφορά το πρώτο ερώτημα η ιστορία και η διεθνής εμπειρία αποδεικνύουν ότι οι ονομασίες των χωρών δεν είναι ούτε τυχαίες ούτε αυθαίρετες. Οι ονομασίες κληρονομούνται όπως συμβαίνει και με τα φυσικά πρόσωπα. Κατά κανόνα  συνδέονται με την ιστορική παράδοση των λαών τους ή την γεωγραφική πραγματικότητα όπως π.χ οι ΗΠΑ (Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής). Πολλές σύγχρονες χώρες άλλαξαν ονομασία επιστρέφοντας σε παλαιότερες που συνδέονται με την ιστορική και πολιτιστική τους κληρονομιά.Το Ζαΐρ μετονομάστηκε σε Κογκό, το Σιάμ σε Ταϊλάνδη ,η Ροδεσία σε Ζιμπάμπουε  κ.α. Και οι τρείς παραπάνω χώρες απέβαλαν ονομασίες που τους είχαν επιβληθεί από την αποικιοκρατία και επέστρεψαν σε εκείνες που παραπέμπουν στην ιστορική παράδοση των λαών τους. Η Ευρωπαϊκή και παγκόσμια ιστορία καταγράφει και αντίστροφα παραδείγματα  που η διεθνής κοινότητα ή κάποιες  χώρες αντιτάχθηκαν  και αντέδρασαν σε επιλογές ονομασιών  όταν έκριναν ότι η νέα ονομασία έθιγε την οντότητα τους ή τη διεθνή έννομο τάξη. Συγκεκριμένα παραδείγματα  αναφέρονται σε εμπεριστατωμένο άρθρο έλληνα ερευνητή και Πανεπιστημιακό στο Πανεπιστήμιο της Χαιδελβέργης, Μ.Ιωαννίδη. (ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ φύλλο 20ης Μαίου 2015 ). Θα μπορούσαμε να προσθέσουμε και την περίπτωση της εναντίωσης του  Προέδρου της Γαλλικής Δημοκρατίας Στρατηγού  Ντε Γκώλ στην ένταξη της Αγγλίας στην τότε ΕΟΚ με την ονομασία Μ. Βρετανία που παρέπεμπε στην  γαλλική περιοχή της  Βρετάνης  η οποία στο παρελθόν υπήρξε πεδίο διαμάχης και πολέμων των δύο χωρών. Τα παραπάνω παραδείγματα  αποδεικνύουν ότι οι αντιδράσεις  στην  Ελλάδα για ονομασία της ΠΓΔΜ ως Δημοκρατία της Μακεδονίας  ή επί τα χείρω  «Δημοκρατία της Μακεδονίας του Ίλιντεν» , δεν είναι εγωιστικές αλλά δίκαιες όταν θίγεται η ιστορική και πολιτιστική κληρονομιά της ελληνικής Μακεδονίας. Είναι φανερό ότι η ελληνική κυβέρνηση δέχεται πιέσεις για  ταχεία επίλυση του θέματος της ονομασίας των Σκοπίων που έχουν διπλή προέλευση. Αφενός από το ΝΑΤΟ  με μοχλό πίεσης τις ΗΠΑ και αφετέρου την Ε.Ε  δια της Γερμανικής ηγεμονίας . Αμφοτέρων αντικειμενικός στόχος είναι  η ένταξη των χωρών των Δυτικών Βαλκανίων, συμπεριλαμβανομένης της ΠΓΔΜ, στους ευρωατλαντικούς θεσμούς  για γεωπολιτικούς  λόγους.  Σε αμφότερες τις περιπτώσεις η ένταξη των Σκοπίων προσκρούει στο θέμα της επίλυσης της διαφοράς για την ονομασία με την δυνατότητα της Ελλάδας να ασκήσει Βέτο. Η Ελλάδα διαθέτει ισχυρά επιχειρήματα  να απαιτήσει τον σεβασμό  βασικών αρχών  για την επίλυση του θέματος της ονομασίας της γείτονας χώρας. Ελπίζεται ότι ο Υπουργός των Εξωτερικών κ.Ν.Κοτζιάς να έπεισε για το δίκαιο των ελληνικών θέσεων τους αμερικανούς συνομιλητές του. Προσοχή πάντως πρέπει να δοθεί ώστε σε οποιαδήποτε πρόταση  ή  λύση επιτευχθεί να μην επαναληφθούν οι ατέλειες και τα λάθη της Ενδιάμεσης Συμφωνίας του 1995.

Συζήτηση

Δεν υπάρχουν σχόλια.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

w

Σύνδεση με %s

ΑΙΤΗΣΗ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΜΕΛΟΥΣ

Αρχείο

Αρέσει σε %d bloggers: